Pomidory dorastają od około 30–50 cm w przypadku odmian karłowych do ponad 2 m u odmian wysokorosnących. W sprzyjających warunkach szklarniowych niektóre rośliny mogą osiągać nawet kilka metrów. Ostateczna wysokość zależy od genetyki odmiany, miejsca uprawy oraz sposobu prowadzenia, zwłaszcza ogławiania.
Jakie są typy pomidorów pod względem wzrostu?
Najważniejszy jest podział na odmiany samokończące i wysokorosnące. Pomidory samokończące, nazywane też karłowymi lub krzaczastymi, po wytworzeniu określonej liczby gron ograniczają wzrost pędu. Zwykle osiągają od 30 do 80 cm.
Odmiany wysokorosnące, czyli tyczkowe, rosną przez cały sezon. Ich pęd wydłuża się aż do ogłowienia, pogorszenia warunków lub zakończenia uprawy. Najczęściej mają od 150 do 250 cm, choć pod wysokimi osłonami mogą urosnąć jeszcze wyżej. Zwykle wymagają palików, sznurków albo innych podpór.
| Typ odmiany | Typowa wysokość | Wymagania i zastosowanie |
|---|---|---|
| Samokończące, karłowe | 30–80 cm | Zwykle tworzą zwarty krzak. Nadają się do gruntu, donic i na balkon. Niektóre nie wymagają wysokich podpór. |
| Wysokorosnące, tyczkowe | 150–250 cm i więcej | Rosną ciągle, dlatego wymagają palikowania lub prowadzenia na sznurku. Dobrze sprawdzają się w gruncie, tunelu i szklarni. |
| Koktajlowe | 30–250 cm, zależnie od odmiany | Mogą być zarówno karłowe, jak i silnie rosnące. Drobne owoce nie oznaczają niskiego pokroju rośliny. |
Podana wysokość jest orientacyjna. Informacji o rozmiarze konkretnej odmiany należy szukać na opakowaniu nasion lub w katalogu producenta. Przykładowo ‘Bawole Serce’ może dorastać do około 2 m i wymaga prowadzenia przy podporach, natomiast odmiany samokończące przeznaczone do uprawy gruntowej pozostają znacznie niższe.
Co wpływa na wysokość pomidora?
Genetyka wyznacza potencjał wzrostu, ale warunki uprawy decydują o tym, jak duża roślina rzeczywiście wyrośnie. Największe znaczenie mają:
- Typ odmiany – pomidor samokończący kończy wzrost wcześniej, a wysokorosnący może wydłużać pęd przez cały sezon.
- Ogławianie – usunięcie wierzchołka pędu zatrzymuje dalszy wzrost na wysokości wybranej przez ogrodnika. Zabieg wykonuje się zwykle pod koniec sezonu, pozostawiając 2–3 liście nad najwyżej kwitnącym gronem.
- Miejsce uprawy – w szklarni lub tunelu dłuższy sezon i wyższa temperatura sprzyjają większej wysokości. W gruncie wzrost kończy się wcześniej z powodu chłodów i jesiennych przymrozków.
- Dostęp do światła – dobrze oświetlona roślina rozwija mocne pędy. Przy niedoborze światła może nadmiernie się wyciągać, ale pozostaje słabsza.
- Woda i składniki pokarmowe – żyzne, przepuszczalne podłoże oraz regularne podlewanie sprzyjają rozwojowi liści i pędów. Nadmierne nawożenie azotem może jednak pobudzać wzrost części zielonych kosztem owocowania.
Wysokie odmiany prowadzi się najczęściej na jeden lub dwa pędy, regularnie usuwając boczne pędy i podwiązując główną łodygę. Takie prowadzenie nie zmienia genetycznego typu wzrostu, ale ogranicza szerokość rośliny i ułatwia kontrolowanie jej wysokości.
Jak dobrać odmianę do miejsca uprawy?
Na balkon, parapet lub do małej donicy najlepiej wybrać odmianę karłową o wysokości około 30–50 cm. Do gruntu można przeznaczyć zarówno pomidory samokończące, jak i wysokorosnące, pod warunkiem zapewnienia im podpór. W szklarni i wysokim tunelu dobrze wykorzystuje się odmiany tyczkowe, ponieważ mogą rosnąć pionowo przez długi sezon.
Najważniejsza zasada jest prosta: wysokość pomidora wynika przede wszystkim z odmiany, ale ogławianie i sposób prowadzenia pozwalają dopasować roślinę do dostępnej przestrzeni.
