Buraki ćwikłowe przeznaczone do przechowywania najlepiej wykopać od września do początku października, zawsze przed pierwszymi przymrozkami. Zbiór zaplanuj na suchy, słoneczny dzień. Buraki są bardziej wrażliwe na mróz niż marchew, a przemrożone korzenie gorzej się przechowują.
Kiedy najlepiej zbierać buraki?
Termin zależy od odmiany, daty siewu i przeznaczenia plonu. Młode buraki na bieżące spożycie można wyrywać już od końca lipca lub w sierpniu. Korzenie przeznaczone na zimę powinny jednak pozostać w gruncie do pełnego wykształcenia, a ich zbiór przypada najczęściej na wrzesień i początek października.
Jeżeli jesień jest długa i ciepła, zbiory można przesunąć nawet do końca października, ale trzeba regularnie obserwować prognozę oraz stan roślin. Nie czekaj na pierwsze przymrozki. Burak ćwikłowy szybko traci wtedy zdolność do długiego przechowywania.
Na termin zbioru wpływa też wielkość korzenia. Zbyt wcześnie wykopane buraki są mniejsze, natomiast pozostawione zbyt długo mogą stać się twardsze i bardziej włókniste.
Jak rozpoznać, że burak jest gotowy do zbioru?
Nie trzeba wykopywać całej grządki, aby ocenić dojrzałość. Wystarczy sprawdzić kilka roślin i porównać wygląd korzeni z poniższymi sygnałami:
| Cecha | Wygląd dojrzałego buraka | Wskazówka |
|---|---|---|
| Wielkość korzenia | Średnica wynosi zwykle około 5–8 cm. | Korzenie tej wielkości dobrze nadają się do przechowywania i nie są jeszcze przerośnięte. |
| Stan liści | Zewnętrzne liście lekko żółkną, więdną lub zaczynają się pokładać. | To naturalny sygnał kończenia wzrostu, ale nie czekaj, aż cała rozeta zaschnie. |
| Położenie korzenia | Górna część buraka wyraźnie wystaje ponad powierzchnię gleby. | Możesz łatwiej ocenić wielkość i jędrność korzenia. |
Do przechowywania wybieraj buraki jędrne, zdrowe i średniej wielkości. Egzemplarze bardzo małe przeznacz na bieżące spożycie, a przerośnięte lub miękkie oddziel od reszty.
Jak prawidłowo wykopać buraki?
Największym zagrożeniem podczas zbioru są przecięcia, otarcia i pęknięcia korzeni. Uszkodzony burak traci sok, szybciej wysycha i może stać się źródłem gnicia dla pozostałych zapasów. Zbiór przeprowadź w tej kolejności:
- Wybierz suchy, najlepiej słoneczny dzień i poczekaj, aż gleba nie będzie mokra.
- Wbij widły amerykańskie kilka centymetrów od korzenia, aby poluzować ziemię bez przecinania buraka.
- Podważ korzeń od spodu, a następnie chwyć za nasadę liści i delikatnie wyciągnij go z gleby.
- Otrząśnij nadmiar ziemi, ale nie myj buraków przed przechowywaniem.
- Liście ukręć przy nasadzie albo zetnij je na wysokości około 2–3 cm nad korzeniem.
Nie wyrywaj liści razem z fragmentem korzenia i nie szarp buraków, które mocno trzymają się podłoża. W takim przypadku ponownie podważ ziemię widłami. Użycie szpadla zwiększa ryzyko przecięcia korzenia, dlatego do tego zadania lepiej sprawdzają się widły amerykańskie.
Jak przygotować buraki do zimowego przechowywania?
Po wykopaniu rozłóż buraki na kilka godzin w przewiewnym, zacienionym miejscu. Takie krótkie przesuszenie pozwala obeschnąć skórce, ale nie powinno prowadzić do silnego zwiędnięcia korzeni.
Przed schowaniem posegreguj plon. Buraki przecięte, obite, pęknięte albo miękkie przeznacz do szybkiego zużycia. Zdrowych korzeni nie myj, ponieważ wilgoć i naruszona warstwa ochronna sprzyjają gniciu.
Buraki można ułożyć w skrzyniach i przysypać piaskiem. Miejsce przechowywania powinno być chłodne, przewiewne i zabezpieczone przed mrozem. Dla buraków korzystna jest temperatura około 3–4°C. Zbyt ciepłe pomieszczenie może pobudzać korzenie do wypuszczania pędów.
Podczas przechowywania zwracaj uwagę na kilka warunków:
- Buraki układaj w skrzyniach z piaskiem, nie zamykaj ich szczelnie w foliowych workach.
- Zapewnij przewiewność, aby ograniczyć skraplanie wilgoci i rozwój pleśni.
- Nie przechowuj razem zdrowych korzeni z egzemplarzami uszkodzonymi.
- Co jakiś czas przejrzyj zapasy i usuń buraki, które miękną, pleśnieją lub wydzielają nieprzyjemny zapach.
Najbezpieczniejszy termin zbioru buraków na zimę to wrzesień lub początek października, przed przymrozkami. Suchy dzień, widły amerykańskie i delikatne obchodzenie się z korzeniami zwiększają szansę, że plon zachowa dobrą jakość przez wiele miesięcy.
